REVIEW | Styx: Blades of Greed

Het Franse game- en hardwarebedrijf Nacon verkeert in zwaar weer. De uitgever heeft uitstel van betaling aangevraagd, een stap die de ernst van de financiele situatie onderstreept. Wat dat concreet betekent voor Cyanide Studio, één van de zestien studio’s onder de vlag van Nacon en de ontwikkelaar achter de Styx-reeks, zal de komende maanden moeten blijken. Zeker is in ieder geval dat ze het derde deel, Styx: Blades of Greed, op de markt hebben gebracht zonder een zekere mate van stabiliteit achter de schermen. Niet ideaal, lijkt ons, maar misschien ook wel het moment voor Cyanide om te laten zien dat hun kleine, cynische goblin scherp uit de hoek kan komen.

Niet de beste eerste indruk

De eerste indruk wekt alleszins de indruk van niet. Onze eerste kennismaking met Styx: Blades of Greed was eerlijk gezegd geen pretje. Visueel oogt het spel alsof het een generatie heeft overgeslagen. Het voelt houterig en technisch maakt het weinig indruk. Daarbovenop komt een besturing die in het begin vooral tegenwerkt in plaats van ondersteunt. Het voelt allemaal net niet lekker responsief. Ons notitieblokje vulde zich in geen tijd met kleine en grotere ergernissen. Die eerste indruk? Op z’n best middelmatig, op z’n slechtst ronduit frustrerend.

Voordat we daar verder op ingaan, is het ook belangrijk om te benoemen dat Styx: Blades of Greed geen ideaal instappunt is voor nieuwkomers. Het verhaal gooit je zonder pardon midden in een wereld en in relaties die al in volle ontwikkeling zijn. Wie eerdere delen ‘Master of Shadows’ en ‘Shards of Darkness’ niet heeft gespeeld, merkt dat er wel wat context mist om eerdere gebeurtenissen te plaatsen. Opmerkelijk, zeker als je bedenkt dat het inmiddels zo’n negen jaar geleden is sinds het tweede deel verscheen. Styx jaagt evenwel zijn eigen ambities na. De goblin kaapt een zeppelin en stort zich op jacht naar de magische bron Quartz. En juist daar, in dat grotere plaatje, begint deze game zich langzaam te herpakken.

De kracht van Quartz

Dat herpakken zit ‘m vooral in de manier waarop het spel de Quartz-scherven als zijn centrale drijfveer inzet. In de wereld van Styx is iedereen uit op het nieuwe, begeerde goedje en de kracht die het biedt. Voor Styx zelf is het een praktische route naar meer macht en kracht. Door Quartz-scherven te absorberen, ontgrendelt hij nieuwe vaardigheden, en dat voel je direct in de gameplay. Waar je in de eerste uren nog ruzie maakt met de sticks en stuntelend vijandelijke patrouilles probeert te ontwijken, merk je enorme verschillen naarmate je meer Quartz verzamelt en je offensieve opties zich gestaag uitbreiden. Plots beschik je over Flux Blast om vijanden weg te katapulteren of zelfs Time Shifting om de tijd kortstondig te manipuleren. En ja, mind control spreekt voor zich. Het zijn geen oppervlakkige trucjes, maar vaardigheden die je speelstijl daadwerkelijk verbreden.

De combinatie van nieuwe Quartz-krachten met Styx’ vertrouwde arsenaal, zoals onzichtbaarheid en het creëren van een kloon om bewakers om de tuin te leiden, zorgt voor een merkbare verdieping van je opties. Voeg daar nog maakbare gadgets aan toe en je krijgt genoeg opties voorhanden om heelhuids door een omgeving te sluipen. En juist doordat Cyanide Studio zijn omgevingen rijkelijk heeft aangekleed met kleine puzzels, verticale routes en speelse obstakels, groeit elke zoektocht naar Quartz uit tot een uitdagend stealthverhaal. De semi-open structuur verandert de Styx-formule dan misschien niet fundamenteel, maar de vrijheid in benadering is hier wel veel groter dan in de vorige twee delen. En precies daar begint dit nieuwste deel zijn misstappen te compenseren: door je langzaam maar zeker steeds meer controle te geven over hoe jij je hoofd- en submissies afhandelt.

De drie hoofdomgevingen die je doorkruist, verschillen sterk van sfeer en architectuur, maar delen met een grotere focus op verticaliteit één duidelijke ontwerpfilosofie. Het spel geeft je een doel, maar houdt verder je hand nergens vast. Daardoor zijn we tijdens onze speelsessies talloze alternatieve routes tegengekomen om hetzelfde doel te bereiken. Er zit oprechte voldoening in het uitstippelen van een route die door meerdere lagen van zo’n gebied gaat zonder ook maar één alarmbel te laten rinkelen. Tegelijkertijd kan dit intimiderend zijn voor wie minder thuis is in pure stealthgames, maar naarmate Styx’ arsenaal uitbreidt, met onder meer een grijphaak en een glider, verandert het speelveld weer opnieuw. En dat is misschien wel de grootste kracht van het leveldesign.

Focus op stealth

Die focus op pure stealth maakt meteen duidelijk waar de prioriteiten liggen. Styx kan van zich afbijten maar is, zelfs met zijn nieuwste Quartz-krachten, geen krachtige vechtmachine. Word je ontdekt, dan ben je meestal in een paar rake klappen morsdood. In zo’n situatie spartelt de goblin als een vis op het droge. Dat past uiteraard bij de identiteit van de reeks en zelden waren we zo blij met quick saves. Allereerst door eigen fouten, maar ook omdat we ongewild bleven knoeien met de besturing en zo onze sluiptocht verpestten. Overigens zijn je tegenstanders niet bepaald genieën. Ze reageren soms scherp, maar net zo vaak keren ze na een korte zoekactie terug naar hun vaste ronde alsof er niets is gebeurd. Dat zorgt te vaak voor momenten van lichte ongeloofwaardigheid.

Door de zure appel bijten

We zien oprecht een heleboel goede bedoelingen in Styx: Blades of Greed. Wie bereid is door die wat zure eerste uren heen te bijten, ontdekt sowieso een verrassend degelijke stealthgame. Het zijn precies die momenten waarop alles samenvalt, die de totaalscore van deze recensie boven de 60 tillen. Maar daar staat tegenover dat de besturing ons net iets te vaak in de steek liet. Het gebeurt niet constant, maar wel vaak genoeg om irritatie op te wekken. In een pure stealthgame moet dat nu eenmaal met zorg uitgewerkt zijn. De visuele look zal ook niet iedereen bekoren, maar de variatie en verticaliteit in de omgevingen zijn wel top. Visueel kiest men voor deze game voor art direction in plaats van technische spierballen. Texturen en lichteffecten schieten soms te kort en verraden een bescheidener ontwikkelingsbudget. Styx zelf kreeg alle aandacht en is goed geanimeerd, maar bijfiguren en vijanden ogen veel generieker. Gelukkig bleef de performance van onze Xbox Series X-versie wel grotendeels stabiel.

En zo hinkt deze release op twee gedachten. Enerzijds maakt het geen verpletterende indruk en blijven technische onvolmaaktheden en een mindere besturing tot diep in de campagne aan je knagen. Anderzijds ontvouwt zich, zodra je arsenaal compleet is, een competente en behoorlijk solide stealthgame die door pure stealthfans gewaardeerd kan worden. Dat maakt het extra jammer dat die terugkerende mankementen het spelplezier blijven ondermijnen. Want diep onder die ruwere laag schuilt zonder twijfel een degelijke stealthgame, je moet alleen bereid zijn om er even naar te graven.